Więcej o czynnikach wywołujących trzęsienia ziemi na Pacyfiku :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Niemieccy naukowcy odkryli sekwencję trzęsienia ziemi w Japonii

Sejsmologowie wydobywają schematy do prognozowania trzęsień ziemi

O przewidywaniu trzęsień ziemi na konwersatorium GeoPlanet

Poznawanie lasów na Ziemi - naukowcy mapują je z kosmosu

Naukowcy w poszukiwaniu najbardziej zimnolubnych form życia na Ziemi

Międzynarodowy zespół naukowców wydobywa na światło dzienne mechanizmy wywołujące duże, niszczycielskie trzęsienia ziemi, takie jak Tohoku, które nawiedziło Japonię w marcu bieżącego roku. Naukowcy, pracujący pod kierunkiem Uniwersytetu we Florencji, Włochy, zebrali nowe próbki skał i osadów z głębin Oceanu Spokojnego.

Zespół pozyskał niemal 1.500 metrów rdzenia z dna oceanicznego w pobliżu wybrzeża Kostaryki w Ameryce Południowej. Próbki pobrane z naukowego statku wiertniczego JOIDES Resolution w czasie ostatniej ekspedycji IODP (Zintegrowany program odwiertów oceanicznych) na potrzeby projektu CRISP (Sejsmogeneza Kostaryki), dostarczają ważnych informacji o 2 mln lat aktywności tektonicznej wzdłuż granicy sejsmicznej płyty.

Naukowcy twierdzą, że próbki posłużą do pogłębienia wiedzy na temat procesów, które sterują elementami wywołującymi duże trzęsienia ziemi w strefach subdukcji, gdzie jedna płyta wsuwa się pod drugą.

"Wiemy, że do aktywności sejsmicznej przyczyniają się różne czynniki" - mówi profesor Paola Vannucchi z Uniwersytetu we Florencji, która kierowała ekspedycją wraz z dr Kohtaro Ujiie z Uniwersytetu w Tsukubie, Japonia. "Obejmują one rodzaj skał i ich skład, różnice temperatur oraz ruchy wody w skorupie Ziemi, ale to czego nie rozumiemy do końca to sposób wchodzenia we wzajemne interakcje tych czynników oraz to, czy jeden może być ważniejszy od drugiego w wywoływaniu trzęsień o różnych magnitudach. W czasie ekspedycji pozyskaliśmy rozstrzygające próbki, by odpowiedzieć na niektóre z tych fundamentalnych pytań."

Ponad trzy czwarte trzęsień ziemi o magnitudzie minimum 8,0 ma miejsce wzdłuż stref subdukcji. Pod Oceanem Spokojnym spotykają się tego typu granice, które eksperci nazywają granicami zbieżnymi. W szczególności występują one wzdłuż wybrzeży wschodniego Pacyfiku, od amerykańskiego stanu Alaska na północy po Patagonię, obszar między Argentyną a Chile na południu, oraz od Tonga, Wysp Mariańskich i Nowej Zelandii po Japonię i Aleuty. Naukowcy dążą w szczególności do zbadania obszaru, w którym obecne są mechanizmy wywołujące duże trzęsienia ziemi.

W ciągu miesiąca eksperci wraz załogą wykonali cztery odwierty, wydobywając próbki rdzeniowe osadów piaskowych i glinopodobnych oraz skały bazaltowej. Naukowcy z projektu CRISP zaznaczyli we wstępnym raporcie opublikowanym w czerwcu, że odkryli dowody na silne osiadanie, czy też zatapianie, granicy zbieżnej Kostaryki w połączeniu z dużymi ilościami osadów uwalnianych z kontynentu i gromadzonych w ciągu ostatnich 2 mln lat.

"Próbki osadów dostarczają nowych informacji o odmiennych parametrach, które mogą regulować stan mechaniczny granicy sejsmicznej płyt na głębokości" - zauważa dr Ujiie. "Wiedza o tym, jak płyty wchodzą w interakcję wzdłuż uskoku, który wyznacza ich granicę, ma zasadnicze znaczenie dla interpretacji zachowania i częstotliwości trzęsień ziemi w tym regionie."

Profesor Vannucchi zauważa: "Wiemy teraz na przykład, że płyny z głębszych obszarów systemu strefy subdukcji przesiąkały przez warstwy osadów. Badanie składu i objętości tych płynów oraz sposobu ich przemieszczania się przez osady pozwala nam lepiej zrozumieć powiązanie między transferem chemicznym, termicznym i transferem mas w dnie morskim a generującym trzęsienia ziemi, czy inaczej sejsmogenicznym, regionem granicy płyt. Mogą one być ze sobą skorelowane."

Inni członkowie zespołu analizują obecnie rdzenie pozyskane w czasie ekspedycji. Wstępne wyniki zostaną zaprezentowane w sierpniu na Uniwersytecie A&M w Teksasie, USA.

Zespół CRISP przewiduje powrót na to samo stanowisko odwiertów w przyszłości, aby pobrać próbki bezpośrednio z granicy płyt i strefy uskoku przed i po aktywności sejsmicznej w regionie. Odkrycie zmian przez naukowców może rzucić nowe światło na genezę trzęsień ziemi.

Ekspedycja jest jedyna w swoim rodzaju, ponieważ prowadzone prace stawiają sobie za cel właściwości erozyjnych granic zbieżnych, gdzie procesy subdukcji "nadgryzają" nadrzędne płyty. Naukowcy zauważają, że granice płyt poprzecinane są rowami z cienką pokrywą z osadów, poniżej 400 metrów, oraz cechują się szybką konwergencją płyt i sporą sejsmicznością.

Za: CORDIS

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Trzęsienie ziemi gwałtowne rozładowanie naprężeń nagromadzonych w skorupie ziemskiej, w wyniku przejściowego zablokowania ruchu warstw skalnych poruszających się wzdłuż linii uskoku. Uwalniająca się przy tym energia w około 20-30% rozchodzi się w postaci fal sejsmicznych, z których część dociera na powierzchnię Ziemi w postaci niszczących fal powierzchniowych. pełny tekst

Agharta - (Agartha, Agartta, Agharti, Agarta, Agarttha, Aharta) - legendarne miejsce we wnętrzu ziemi będące siedzibą podziemnego państwa zamieszkiwanego przez wysoko zorganizowaną cywilizację, która miała zejść z powierzchni ziemi uciekając przed kataklizmami. Cywilizacja ta ma pod różnymi względami przewyższać poziom cywilizacyjny ludzi zamieszkujących powierzchnię Ziemi, do czego miałoby się przyczynić opanowanie przez nią kosmicznej energii o nazwie - Vril. pełny tekst

Strefa Benioffa (strefa Benioffa-Wadatiego) - obszar aktywności sejsmicznej i wulkanicznej, związany z łukami wyspowymi i aktywnymi krawędziami kontynentalnymi. Jest to strefa powstawania głębokich trzęsień ziemi, o ogniskach położonych na głębokości nawet 700 km. Teoria tektoniki płyt tłumaczy powstawanie tej strefy przez proces subdukcji, polegający na wciąganiu jednej płyty litosferycznej (płyty oceanicznej) pod drugą (kontynentalną). pełny tekst

Trzęsienia ziemi na ziemiach polskich terytorium Polski pod względem występowania zjawisk sejsmicznych można zaliczyć do obszarów asejsmicznych i pensejsmicznych, na których trzęsienia ziemi zdarzają się dość rzadko; dodatkowo nie są to zbyt silne wstrząsy. Strefami o wyższej aktywności sejsmicznej są obszary polskich gór: Karpaty i Sudety, a także obszary działalności górniczej, gdzie częstym zjawiskiem są tzw. tąpnięcia. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".