Wpływ europejskiego podboju na rdzennych Amerykanów :: Artykuły / Polski Serwis Naukowy

Polecamy również:

Naukowiec: Spadek populacji owadów na świecie może zagrozić ludziom

Dyrektor PSOR o działaniach na rzecz zachowania populacji pszczół

Dofinansowanie polsko-wenezuelskich badań populacji jaguarów

Zmarł Borys Malkin - badacz ludów Ameryki Południowej

Tajemnica kurczenia się populacji komara malarycznego

Naukowcy z Niemiec i USA sugerują, że europejski podbój doprowadził do utraty ponad połowy populacji rdzennych Amerykanów. Wyniki badań rzucają nowe światło na schyłek autochtonicznej ludności. Eksperci przyznają, że kiedy Europejczycy po raz pierwszy pojawili się w Amerykach, rdzenni Amerykanie umierali na skutek toczonych walk lub z powodu chorób. Pytanie, jakiemu poświęcone były badania, dotyczy oddziaływania podboju na całą populację. Szeroko zakrojona analiza genetyczna wykazała przejściowe skurczenie się populacji o około 50%, które miało miejsce mniej więcej 500 lat temu. Odkrycia te potwierdzają dane historyczne, które wskazują, że europejscy osadnicy wywarli wpływ na ludność Ameryki Północnej i Południowej: choroby, wojny, głód i niewolnictwo odegrały tu swoją rolę. Wyniki badań zostały zaprezentowane w czasopiśmie Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS).

Na podstawie kwasu dezoksyrybonukleinowego (DNA) rdzennych Amerykanek z Ameryki Północnej i Południowej, tandem z Uniwersytetu w Getyndze w Niemczech i Uniwersytetu Waszyngtońskiego w USA sporządził drzewo genealogiczne współczesnych i dawnych ludów autochtonicznych.

W sumie przeanalizowano 137 genomów mitochondrialnych i 63 stare subsekwencje tego genomu. Naukowcy podkreślają, że genom mitochondrialny jest dziedziczony po matce. Zaawansowane metody bioinformatyczne wykazały, że rdzenna populacja amerykańska osiągnęła szczyt około 5.000 lat temu i utrzymywała się na stałym poziome przez tysiąclecia. Około 500 lat temu populacja skurczyła się o połowę.

"Straty nie ograniczały się do konkretnych regionów i były raczej rozproszone na obydwu amerykańskich kontynentach, a najpoważniejszy wpływ odczuły najgęściej zaludnione regiony" - stwierdza dr Lars Fehren-Schmitz z Uniwersytetu w Getyndze. Spadek nie trwał bardzo długo, bowiem autochtoniczna populacja zaczęła ponownie dosyć szybko rosnąć. "Wzrost nowej populacji sugeruje, że przyczynę spadku można przypisać jedynie szybko i krótko oddziałującym czynnikom, na przykład chorobom zawleczonym przez Europejczyków, w połączeniu ze starciami i głodem, a nie stuletnim procesom, jak zwykło się powszechnie zakładać" - dodał.

Zdaniem Brendana O'Fallona z Uniwersytetu Waszyngtońskiego: "Stwierdziliśmy rzeczywiście ogromny i gwałtowny spadek populacji wśród rdzennych Amerykanów około 500 lat temu. Czyli, rzecz jasna, dokładnie wtedy, kiedy po raz pierwszy pojawili się Europejczycy. To rodzaj nowej linii dowodów, które rzeczywiście, jak sądzę, potwierdzają to, co wiele osób wcześniej podejrzewało, a co być może nie zostało w tym zakresie udokumentowane."

"Zasadniczo rzecz w tym, że kiedy rozmiar populacji jest stosunkowo niewielki, wiele osób ma zwykle tych samych przodków mniej więcej w tym samym czasie. Im większe rozmiary populacji tym każdy musi dalej się cofnąć, by znaleźć wspólnego przodka. A zatem drzewo jest po prostu większe."

Tandem dokonał również przestrzennej rekonstrukcji historycznych trendów populacyjnych w Ameryce Północnej i Południowej, mapując szybkie rozprzestrzenianie się pierwszych ludzi osiedlających się na amerykańskiej ziemi wzdłuż wybrzeży i kontynentów. Od około 15.000 do 17.000 lat temu ludzie ci migrowali z Azji przez Cieśninę Beringa, która znajduje się obecnie poniżej poziomu morza. Niemniej zdaniem tandemu, populacja zaczęła znacząco się powiększać dopiero później, po zaaklimatyzowaniu się poszczególnych grup w nowym środowisku.

Za: CORDIS

komentuj publikację

Czy wiesz że...?

wersja BETA

Opisano około 35 genetycznych chorób, których częstość w populacji fińskiej jest znacznie wyższa niż w jakiejkolwiek innej grupie etnicznej. Uważa się to za jeden z najlepszych przykładów na rolę efektu założyciela w epidemiologii chorób genetycznych. W historii Finów wielokrotnie dochodziło do ograniczenia puli genowej populacji: przez zmniejszenie jej liczebności lub izolację małych grup ludności w trudno dostępnych regionach kraju. Mutacje założycielskie odpowiadają za 70 do nawet 100% alleli warunkujących wystąpienie chorób należących do tej grupy. Natomiast choroby dziedziczone autosomalnie recesywnie, typowe dla populacji europejskiej: mukowiscydoza, galaktozemia, fenyloketonuria, są prawie niespotykane u rdzennych mieszkańców Finlandii. pełny tekst

Khoikhoi lub KhoeKhoe, transkrypcja tubylczego określenia "ludzie-ludzie", czyli "prawdziwi ludzie", dawniej Hotentoci) - grupa etniczna rdzennych mieszkańców południowej i przestarzałą. pełny tekst

Badanie przekrojowe, badanie skriningowe, badanie częstości choroby, badanie rozpowszechnienia choroby rodzaj badania naukowego mającego na celu opis pewnego stanu lub zjawiska w określonym czasie. W badaniu oceniane są jednocześnie narażenie na czynnik ryzyka oraz stan chorobowy wśród przedstawicieli dobrze określonej populacji. W ten sposób otrzymuje się informacje na temat częstości i cech choroby w postaci zdjęcia przedstawiającego stan zdrowotny populacji w danym okresie. pełny tekst

Moduł "Czy wiesz że...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojęcia wygenerowane w obrębie tego modułu pochodzą z Wikipedii i udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Dostęp do pełnej wersji każdego hasła (oraz dokładnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) możliwy jest po kliknięciu w odnośnik opisany jako "pełny tekst".