Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Czwartek, 31 maja 2012
Petronia, Bo¿ys³awa, Ernestyna, Teodor
 1891: budowa Kolei Transsyberyjskiej
1970: zag³ada miasta Yungay w Peru
WHO: Dzieñ bez Papierosa
Nowe publikacje
Wschód s³oñca w Szwecji: obserwatorium s³oneczne w helowym balonie
Dodano:
|10 Cze 2009|, 2009 15:11
|
|
|
Dnia 8 czerwca z Centrum Kosmicznego Esrange w Kirunie, Szwecja, wystrzelono obserwatorium s³oneczne Sunrise (wschód s³oñca). Gigantyczny balon helowy, zawieraj±cy oko³o 1 mln metrów sze¶ciennych gazu, niesie teraz najwiêkszy teleskop s³oneczny, jaki dot±d opu¶ci³ powierzchniê Ziemi. Obserwatorium bêdzie kr±¿yæ nad biegunem pó³nocnym, gdzie latem S³oñce nie zachodzi. Tam ma zebraæ bardzo dok³adne informacje na temat pól magnetycznych atmosfery s³onecznej.
Przez kilka najbli¿szych dni balon - przesuwany przez wiatry polarne na zachód, nad Pó³nocnym Atlantykiem, Grenlandi± i Kanad±, na wysoko¶ci 37 km n.p.m. - bêdzie nieustannie monitorowaæ S³oñce. Jedn± z zalet obserwatorium Sunrise jest mo¿liwo¶æ prowadzenia obserwacji z poziomu stratosfery (warstwy atmosfery na wysoko¶ci od 10 do 50 km powy¿ej powierzchni Ziemi), a wiêc poza najbardziej niespokojn±, ni¿sz± warstw± atmosfery.
"Nie tylko balon sprawia, ¿e Sunrise jest czym¶ wyj±tkowym" - powiedzia³ Peter Barthol z Instytutu Badañ nad Uk³adem S³onecznym im. Maxa Plancka w Niemczech. Naukowcy s± przekonani, ¿e Sunrise pozwoli obserwowaæ powierzchniê S³oñca z dok³adno¶ci±, jakiej dot±d nie uda³o siê uzyskaæ za pomoc± teleskopów naziemnych czy sond kosmicznych.
"Oczekujemy, ¿e Sunrise pozwoli zobaczyæ drobn± strukturê powierzchni S³oñca oraz roz³o¿enie [jego] pól magnetycznych z rozdzielczo¶ci± do 35 kilometrów" - dodaje Sami Solanki, lider misji Sunrise. Rozdzielczo¶æ, jak± oferuje ten teleskop - wyja¶niaj± naukowcy - mo¿na porównaæ z mo¿liwo¶ci± zobaczenia monety jednoz³otowej z odleg³o¶ci 100 km.
Lekki teleskop wyposa¿ony jest w lustro o ¶rednicy jednego metra. Gondola Sunrise zawiera tak¿e szereg uk³adów reguluj±cych i stabilizuj±cych instrument optyczny podczas lotu: (oprócz szybkiego "lustra steruj±cego"); spektrograf polarymetryczny Sunrise (SUPOS) do precyzyjnych, widmowych pomiarów spolaryzowanego ¶wiat³a; urz±dzenie nazwane Sunrise Filter Imager (SUFI) do tworzenia wysokiej rozdzielczo¶ci obrazów w spektrum widzialnym i ultrafioletowym (UV); oraz magnetograf (ochrzczony "IMaX") tworz±cy dwuwymiarowe mapy pe³nego wektora s³onecznego pola magnetycznego. Ponadto obserwatorium wyposa¿ono w panele s³oneczne, balast i poduszki do l±dowania.
Obserwatorium Sunrise podró¿owa³o przez tropopauzê (granicê pomiêdzy troposfer± a stratosfer±, mniej wiêcej na wysoko¶ci 10 km n.p.m.) z prêdko¶ci± oko³o 15 km/h. Urz±dzenie nara¿one jest na bardzo niskie temperatury (oko³o -45°C). Aby chroniæ sprzêt pokryto go specjaln± warstw± ochronn± z folii polietylenowej, która os³ania instrumenty przed zimnem a jednocze¶nie pozwala im oddawaæ ciep³o.
Naukowcy monitoruj±cy dane sp³ywaj±ce z Sunrise koncentrowaæ siê bêd± na zbieraniu informacji o drobnej strukturze i dynamice pola magnetycznego w atmosferze s³onecznej. Umo¿liwi± one zyskanie warto¶ciowych wiadomo¶ci o zjawiskach zachodz±cych na S³oñcu takich jak plamy czy wiatr s³oneczny.
Wed³ug liderów projektu: "Pole magnetyczne jest ¼ród³em dzia³alno¶ci s³onecznej; oddzia³uje na ¶rodowisko przestrzeni oko³oziemskiej i powoduje wahania irradiancji s³onecznej, co mo¿e byæ motorem d³ugofalowych zmian klimatu na Ziemi". Wyja¶niaj±, ¿e pole magnetyczne w fotosferze s³onecznej tworzy miejsca intensywnej koncentracji, które maj± zasadnicze znaczenie dla dynamiki i energetyki ca³ej atmosfery s³onecznej.
"Takiej skali przestrzennej nie sposób badaæ systematycznie z powierzchni Ziemi ze wzglêdu na zniekszta³cenia obrazu wynikaj±ce z turbulencji w ni¿szej warstwie atmosfery ziemskiej" - mówi± naukowcy. "Balonowe obserwatorium Sunrise bêdzie pierwszym, które umo¿liwi pomiar magnetycznej struktury atmosfery S³oñca w jej w³asnej skali przestrzenno-czasowej."
W ci±gu pierwszych godzin lotu obserwatorium przesy³a³o dane do Centrum Kosmicznego Esrange. Przez resztê misji dane bêd± zapisywane w systemie pok³adowym do pó¼niejszej analizy. Pod koniec tego tygodnia obserwatorium Sunrise wróci na Ziemiê, w pó³nocnej Kanadzie, na spadochronie.
Przygotowania do tej tygodniowej misji trwa³y sze¶æ lat. Jest to pierwszy balonowy lot w stratosferze, w ci±gu którego obserwatorium zgromadzi dane, aby naukowcy mogli nastêpnie analizowaæ region spektralny UV z dok³adno¶ci± do 220 nanometrów. Takiej rozdzielczo¶ci nie mo¿na obecnie uzyskaæ korzystaj±c z instrumentów naziemnych. Partnerzy projektu ufaj±, ¿e misje Sunrise sprawi±, i¿ obserwatorium stanie siê "centralnym elementem przysz³ych kosmicznych obserwacji S³oñca".
Partnerami projektu Sunrise, którym przewodniczy Instytut Badañ nad Uk³adem S³onecznym im. Maxa Plancka w Niemczech, s± Instytut Heliofizyki im. Kiepenheuera we Freiburgu, Niemcy, Instituto de Astrofisica de Canarias w Hiszpanii, a tak¿e High Altitude Observatory, Lockheed-Martin Solar and Astrophysics Laboratory oraz NASA Columbia Scientific Ballooning Facility w USA.
¬ród³o: CORDIS
Wiêcej informacji:
Projekt Sunrise, Instytut Badañ nad Uk³adem S³onecznym im. Maxa Plancka: http://www.mps.mpg.de/de/projekte/sunrise Źródło danych: Instytut Badań nad Układem Słonecznym im. Maxa Plancka
Referencje dokumentu: Na podstawie informacji z Instytutu Badań nad Układem Słonecznym im. Maxa Plancka.
Czy wiesz ¿e...?
wersja BETA
Sunrise to tytu³ pierwszego singla z albumu Forever. Zosta³ wydany w 2007 roku i zdoby³ bardzo du¿± popularno¶æ. Na kr±¿ku oprócz radiowej wersji piosenki zosta³y równie¿ umieszczone 4 remiksy. Do singla nakrêcono typowo wakacyjny teledysk. Oto lista utworów:
pe³ny tekst
The Vision of Escaflowne (jap. , Tenk no Esukafurne) - 26-odcinkowe anime wyre¿yserowane przez Kazuki Akane, a wyprodukowane przez studio Sunrise.
pe³ny tekst
Sunrise Manor census-designated place (CDP) w hrabstwie Clark, w amerykañskim stanie Nevada. Jest to jeden z wielu CDP, otaczaj±cych miasto Las Vegas. Zgodnie ze spisem powszechnym z 2010 roku, populacja Sunrise Manor wynosi³a 189,372 osób. Jako ¿e Sunrise Manor nie posiada praw miejskich, zarz±dzane jest przez Komisjê Hrabstwa Clark.
pe³ny tekst
Modu³ "Czy wiesz ¿e...?" (wersja testowa, beta): definicje/pojêcia wygenerowane w obrêbie tego modu³u pochodz± z Wikipedii i udostêpniane s± na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z mo¿liwo¶ci± obowi±zywania dodatkowych ograniczeñ.
Dostêp do pe³nej wersji ka¿dego has³a (oraz dok³adnch informacji na temat licencji, autora oraz edycji) mo¿liwy jest po klikniêciu w odno¶nik opisany jako "pe³ny tekst".
|
|
|
^ |
|
 |
|
Komentarze: brak |
|
Powered by
phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group
|
Do druku