• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Sesja konserwatorów zabytków i architektów w Warszawie

    21.10.2010. 00:25
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Ponad 200 konserwatorów zabytków i architektów z całego kraju weźmie udział w dwudniowej sesji, która w środę rozpoczęła się w Państwowym Muzeum Etnograficznym (PME) w Warszawie. Tytuł spotkania to "Między ortodoksją a kreacją". "Na ocenę wartości artystycznej obiektu wpływają różne kryteria, m.in. to jak duża jest siła jego oddziaływania estetycznego" - mówiła podczas otwarcia sesji mazowiecki wojewódzki konserwator zabytków Barbara Jezierska.

    Zaznaczyła jednocześnie, że "podnoszenie estetyki obiektu poprzez dodawanie mu walorów artystycznych" podczas prac konserwatorskich wywołuje spory w kwestii tego, czy stosować wobec zabytków artystyczną "kreację", wprowadzając nowe elementy, czy też być "ortodoksyjnym", wiernym zasadzie "zerowej ingerencji w historię danej materii".

    Jako przykład kreacji konserwatorskiej Jezierska podała prace przeprowadzone w związku ze zbliżającym się Rokiem Chopinowskim w kościele parafialnym w Brochowie, miejscu chrztu najsłynniejszego polskiego kompozytora - remont konserwatorski świątyni i aranżację wnętrz. Gotycko-renesansowy kościół w Brochowie to jeden ze stu najważniejszych pomników architektury polskiej.

    W latach 2008-2009 przeprowadzono kompleksową rewitalizację tego kościoła. Zasadniczym celem było przywrócenie wnętrzu wyglądu odpowiadającego kulturowej i historycznej randze świątyni. Podczas prac zmierzających do odtworzenia dekoracji malarskiej, wzorowano się np. na dekoracjach z innych kościołów. Zrealizowany w Brochowie projekt nie był rekonstrukcją sensu stricto, lecz współczesną kreacją.

    Połączenie kreacji z "ortodoksją" miało z kolei miejsce np. podczas adaptacji dawnej siedziby modernistycznego sanatorium przeciwgruźliczego w Otwocku, przykładu architektury międzywojennej, na potrzeby nowoczesnego szpitala onkologicznego - opowiadała Jezierska. Dzięki uzgodnieniom inwestora z konserwatorem, udało się zachować walory zabytkowe budynku, a jednocześnie uzyskać w nim standard nowoczesnej placówki medycznej.

    Podczas otwarcia sesji głos zabrał też m.in. prof. Andrzej Kadłuczka, dyrektor Instytutu Historii Architektury i Konserwacji Zabytków na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej. Nawiązał do słów "Przeszłość-Przyszłości", czyli napisu umieszczonego nad wejściem do XVIII-wiecznej Świątyni Sybilli przy Pałacu Czartoryskich w Puławach. "Dziedzictwo przeszłości nie powinno być barierą, lecz motorem dla rozwoju nowej cywilizacji" - ocenił profesor.

    Przypomniał spór, który miał miejsce w Krakowie w 2002 r. i dotyczył podziemnej ekspozycji Rynku Krakowskiego. "Idea odkrycia i udostępnienia zagruzowanych w końcu XIX wieku średniowiecznych budowli Rynku Krakowskiego, zatwierdzona w swych generalnych założeniach przez małopolskiego wojewódzkiego konserwatora zabytków (...), spotkała się z ostrym sprzeciwem części naukowego i artystycznego środowiska Krakowa, które zapominając o historycznie udokumentowanym i naturalnym procesie ciągłego rozwoju, jego przyszłość widzą w hibernacji status quo i mumifikacji miasta w formie umartwionego skansenu" - napisał w referacie prof. Kadłuczka.

    Podczas dwudniowych obrad w PME omówione zostaną m.in. tematy: "Między niejednoznaczną ortodoksją, a stosowną kreacją - Cedet w Warszawie", "Architekt wobec historii - Kamienica Targ Rybny 2 i Hotel Hilton w Gdańsku", "Okrąglak w Poznaniu - zabytek i jego rewitalizacja 2011", "Czy się opłaca, przy wszystkich ograniczeniach i obecnym prawodawstwie, inwestować w obiekty zabytkowe?", "Nowoczesne obiekty i projekty urbanistyczne w +ostrej strefie konserwatorskiej+".

    Autorami wystąpień będą m.in.: znani architekci Stefan Kuryłowicz i Krzysztof Ingarden, antropolog kultury, dyrektor PME Adam Czyżewski, a także prawnicy oraz przedstawiciele pracowni konserwacji i rewaloryzacji obiektów zabytkowych. Organizatorzy sesji to: Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie, Stowarzyszenie Architektów Polskich SARP i Stowarzyszenie Konserwatorów Zabytków.JP

    PAP - Nauka w Polsce

    ls/ mow/ bsz

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Konserwator zabytków archeologicznych – zwyczajowo przyjęty tytuł pracownika służby ochrony zabytków odpowiedzialnego za ochronę zabytków archeologicznych. Do lat 90. XX w. tytuł ten związany był z funkcją kierownika wojewódzkiego ośrodka archeologiczno-konserwatorskiego (WOAK) lub kierownika albo pracownika właściwego działu wojewódzkiego ośrodka badań i dokumentacji zabytków (WOBiDZ) (w niektórych województwach funkcje KZA wykonywały na mocy odpowiedniego porozumienia muzea archeologiczne, np. Muzeum Archeologiczne w Krakowie, Muzeum Archeologiczne w Gdańsku, Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi, Muzeum Archeologiczne w Poznaniu, Muzeum Narodowe w Szczecinie). Do połowy lat 90. XX w. KZA posiadali w stosunku do zabytków archeologicznych uprawnienia wojewódzkich konserwatorów zabytków. Od poł. lat 90. XX w. zaczął się proces "powrotu" zadań i uprawnień KZA do wojewódzkich oddziałów Państwowej Służby Ochrony Zabytków/Służby Ochrony Zabytków, a obecnie wojewódzkich urzędów ochrony zabytków (WUOZ). Obecnie tytuł KZA używany jest coraz rzadziej i raczej czysto umownie wobec kierowników inspekcji archeologicznych w WUOZ lub osób pełniących funkcje inspektorów (specjalistów, gł. specjalistów) ds. zabytków archeologicznych. Andrzej Gruszecki (ur. 30 stycznia 1928 w Warszawie, zm. 11 września 2008 r.) – prof. dr. hab. inż., architekt i urbanista specjalizujący się w historii architektury i problematyce ochrony i konserwacji zabytków. Kierował Zakładem Konserwacji Zabytków Politechniki Warszawskiej. W latach 1983-1987 Generalny Konserwator Zabytków. Założyciel Towarzystwa Przyjaciół Fortyfikacji. W latach 1986-1989 był członkiem Ogólnopolskiego Komitetu Grunwaldzkiego. Wojewódzki ośrodek archeologiczno-konserwatorski (WOAK) – jednostka organizacyjna wojewódzkiej służby ochrony zabytków powołana do wypełniania zadań wojewódzkiego konserwatora zabytków wobec zabytków archeologicznych. Zadania WOAK porównywalne są z zadaniami obecnych inspekcji ds. zabytków archeologicznych pozostających w ramach wojewódzkich urzędów ochrony zabytków (WUOZ), z tą różnicą, iż ich "zasobność" kadrowa, finansowa i sprzętowa (w porównaniu z obecną sytuacją "służby" archeologicznej) pozwalała, oprócz realizowania zadań o charakterze czysto administracyjnym, na prowadzenie własnych badań archeologicznych (wykopaliskowych i AZP) - w tym także ratowniczych badań archeologicznych. WOAKi uległy likwidacji do połowy lat 90. XX w. w ramach kolejnej reformy administracji ochrony zabytków i scalaniu zadań wojewódzkich konserwatorów zabytków w ramach ich urzędów.

    Pałac Dembińskich – zabytkowy budynek pochodzący z XVIII w. Znajduje się w Warszawie, przy ulicy Senatorskiej 12. Położony jest pomiędzy Pałacem Małachowskich a Pałacem Blanka. Renowacją budynku zajęły się Pracownie Konserwacji Zabytków obejmując: generalne wykonawstwo, remont dachu, północne, południowe i zachodnie skrzydła oraz remont elewacji obiektu. Andrzej B. Krupiński (ur. w 1941 w Puławach) - doktor nauk technicznych z zakresu historii architektury i konserwacji zabytków Politechniki Krakowskiej.

    Karta Wenecka (pełna nazwa: Międzynarodowa Karta Konserwacji i Restauracji Zabytków i Miejsc Zabytkowych) – międzynarodowa konwencja określająca zasady konserwacji i restauracji zabytków architektury. Przyjęta została w 1964 przez II Międzynarodowy Kongres Architektów i Techników Zabytków w Wenecji. Karta Wenecka kontynuuje i precyzuje zasady ochrony zabytków zawarte w Karcie Ateńskiej. Ze strony polskiej Kartę podpisał prof. Jan Zachwatowicz. Wojciech Brzezowski - specjalista z zakresu architektury baroku i konserwacji zabytków. Profesor nadzwyczajny Politechniki Wrocławskiej (PWr.), kierownik Zakładu Konserwacji i Rewaloryzacji Architektury i Zieleni na Wydziale Architektury PWr.

    Jan Zachwatowicz (ur. 4 marca 1900 w Gatczynie, zm. 18 sierpnia 1983 w Warszawie) – polski architekt, profesor Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej. Znawca historii architektury polskiej. Generalny konserwator zabytków w latach 1945-1957. Laureat Honorowej Nagrody SARP w 1971. Ośrodek Dokumentacji Zabytków – instytucja założona w 1962 roku w Warszawie, podlegająca Ministerstwu Kultury i Sztuki, mająca na celu inwentaryzację i dokumentację zabytków architektury, urbanistyki i zabytków ruchomych. Ośrodek wydaje pisma: "Ochrona Zabytków", "Teka konserwatorska", "Muzealnictwo" i serię "Biblioteka Muzealnictwa i Ochrony Zabytków".

    Archeologiczne Zdjęcie Polski to nazwa realizowanego na terenie całej Polski od 1978 r. przedsięwzięcia poszukiwania, rejestrowania i nanoszenia na mapy stanowisk archeologicznych. Celem przedsięwzięcia jest uzyskanie informacji potrzebnych do celów naukowych i konserwatorskich (związanych z ochroną zabytków). Przedsięwzięcie jest koordynowane przez poszczególnych wojewódzkich konserwatorów zabytków, a centralna baza danych przechowywana jest w Narodowym Instytucie Dziedzictwa w Warszawie.

    Generalny Konserwator Zabytków – najwyższy organ ochrony zabytków (zwierzchnik służby konserwatorskiej) w Polsce. Działa zgodnie z ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w imieniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

    Zabytki Świdnicy: Świdnica z racji swej burzliwej historii i dynamicznego rozwoju posiada wiele cennych zabytków architektury sakralnej, mieszczańskiej jak i przemysłowej. Uniknięcie zniszczeń w czasie II wojny światowej pozwoliło zachować drugi co do wielkości (po Wrocławiu) zespół zabytkowej architektury. Lata powojenne nie przysłużyły się świdnickiej starówce. Od kilku lat jest ona sukcesywnie restaurowana, a zatwierdzony przez Zarząd Miasta plan rewitalizacji i rewaloryzacji starego miasta zakłada kompleksowe prace renowacyjne miejskiej starówki. Nocą wiele z kamienic na rynku, jak i niektóre obiekty starego miasta są iluminowane. Zabytki nadzoruje Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków z Delegaturą w Wałbrzychu. ICCROM (skrót od ang. International Centre for the Study of the Preservation and Restoration of Cultural Property, Rome) - Międzynarodowy Ośrodek Studiów dla Poprawy i Rozwoju Metod Konserwacji Dziedzictwa Kultury powołany do życia podczas dziewiątej sesji Konferencji Generalnej UNESCO w 1956 r. Jest to to międzynarodowa organizacja mająca na celu rozwijanie i promowanie konserwacji dziedzictwa kultury, m.in. poprzez interdyscyplinarną współprace na polu ochrony dziedzictwa kultury przedstawicieli różnych nauk: konserwatorów, archeologów, muzealników, architektów i urbanistów, a także instytucji - takich jak muzea, biblioteki i archiwa.

    Andrzej Gołembnik - archeolog, absolwent i pracownik Instytutu Archeologii UW. Długoletni pracownik Przedsiębiorstwa Państwowego Pracownie Konserwacji Zabytków (PP PKZ). Specjalista w dziedzinie metodyki i metodologii archeologicznych badań wykopaliskowych - rzeczoznawca Ministra Kultury i Sztuki w tej dziedzinie. Przez szereg lat prowadził badania i brał udział w badaniach w krajach skandynawskich (Dania, Norwegia), gdzie zyskał uznanie i opinię specjalisty od badań średniowiecznych stanowisk miejskich. W latach 90. założył własną firmę archeologiczną, która koncentrowała się na badaniach ratowniczych w historycznym centrum Płocka. Jakość prac prowadzonych przez A. Gołembnika i ich wysoki poziom metodyczny skłonił Generalnego Konserwatora Zabytków do zorganizowania latem 1997 r. we współpracy z nim warsztatów archeologii terenowej dla konserwatorów zabytków archeologicznych - pracowników Państwowej Służby Ochrony Zabytków. W końcu lat 90. z ramienia Instytutu Archeologii UW prowadził badania archeologiczne w historycznym centrum Gdańska, ze szczególnym uwzględnieniem rejonu klasztoru dominikańskiego. Po powstaniu w 2002 r. Krajowego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków (KOBiDZ) podjął pracę w jego pracowni badań interdyscyplinarnych. Po zleceniu KOBiDZ w 2003 r. przez Muzeum Pałac w Wilanowie przeprowadzenia badań archeologicznych na terenie ogrodu i parku wilanowskiego A. Gołembnik został ich kierownikiem. Pod jego kierownictwem badania te stały się poligonem najnowocześniejszych metod dokumentacji procesu badawczego w archeologii z wykorzystaniem technik 3D, ortofotografii, programów AutoCAD i systemów GIS. Departament Ochrony Zabytków (DOZ) – jeden z departamentów Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego (MKiDN) odpowiedzialny za obsługę zadań Generalnego Konserwatora Zabytków (GKZ) wynikających z ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Departament (DOZ) powstał 1 marca 2002 r. w miejsce zlikwidowanego Urzędu Generalnego Konserwatora Zabytków zmieniając faktycznie jedynie nazwę, bez zmiany siedziby (ul. Ksawerów 13, Warszawa) i z nieznaczymi jedynie redukacjami personelu.

    Tadeusz Kazimierz Zielniewicz (ur. 1952 w Poznaniu) – polski historyk sztuki i konserwator zabytków architektury, od 16 lipca 2010 dyrektor Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie.

    Dodano: 21.10.2010. 00:25  


    Najnowsze