• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • W poszukiwaniu grobu Herhora - wykład prof. Niwińskiego w Poznaniu

    13.01.2010. 18:59
    opublikowane przez: Piotr aewski-Banaszak

    "W poszukiwaniu grobu Herhora. Historia i perspektywy Misji Skalnej w Deir el-Bahari" - to tytuł wykładu, który egiptolog, prof. Andrzej Niwiński wygłosi 14 stycznia w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu.

    Herhor to postać znana z "Faraona" Prusa. Był on arcykapłanem Amona, który za panowania Ramzesa XI z 20. dynastii (w XI w. p.n.e.) sprawował w Tebach rządy jako równy faraonowi. Precyzyjna lokalizacja jego grobowca jest nadal nieznana, ale z pewnością znajduje się gdzieś w Tebach Zachodnich. Wewnątrz może mieścić się nie tylko pochówek samego Herhora, ale także jego rodziny i dostojników.

    Profesor Niwiński pracuje w Instytucie Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jest cenionym specjalistą od egipskiej religii, autorem wielu książek z tej dziedziny, również popularnonaukowych: "Mity i symbole starożytnego Egiptu", "Czekając na Herhora. Odkrywanie tajemnic Teb Stubramnych, czyli szkice z dziejów archeologii Egiptu", "Abecadło znad Nilu".

    Od ponad dziesięciu lat kieruje polsko-egipską misją archeologiczną, która w skałach Deir el-Bahari - nad słynnymi świątyniami królowej Hatszepsut i Totmesa III, badanymi i rekonstruowanymi przez Polaków - poszukuje grobowca Herhora.

    Mimo wielokrotnych zapowiedzi rychłego odkrycia grobowca, do dzisiaj nie udało się potwierdzić jego istnienia w tym miejscu. Profesor Niwiński nie rezygnuje jednak, mimo sceptycznej opinii innych badaczy, i jest zdecydowany prowadzić poszukiwania dalej.

    O historii badań i nadziejach na przyszłość opowie w czasie najbliższego wystąpienia. Dla fanów starożytnego Egiptu będzie to niezwykła okazja, by przekonać się samemu, jakie perspektywy ma być może najbardziej kontrowersyjny polski projekt archeologiczny XXI wieku.

    Spotkanie organizuje poznańskie Muzeum Archeologiczne i Stowarzyszenie Egiptologiczne. Wykład rozpocznie się o godz. 18.00.

    Źródło:
    PAP- Nauka w Polsce

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Polsko-egipska Archeologiczna i Geologiczna Misja Skalna - prowadzi badania na skalnej półce położonej nad świątynią królowej Hatszepsut w Deir el-Bahari w Egipcie. Powstała w 1998 r. w wyniku umowy pomiędzy Centrum Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego im. Kazimierza Michałowskiego a władzami Uniwersytetu w Tanta, a następnie Uniwersytetu Ain Shams w Kairze. Ze strony polskiej kierownikiem Misji jest od początku prof. dr hab. Andrzej Niwiński z Instytutu Archeologii UW, ze strony egipskiej - prof. Shafia Bedier z Wydziału Sztuki Uniwersytetu Ain Shams w Kairze. Pianchi – Hem-Neczer Tepi-en-Amon nesyt neczer Pianchi – Boski Ojciec Pierwszy Prorok Amona, boski w królowaniu Pianchi – Wielki kapłan Amona, a zarazem dowódca wojskowy – wódz armii. Prawdopodobnie syn Herhora, (lub według innych ocen jego zięć). Godność Wielkiego kapłana Amona w Tebach objął po śmierci Herhora, wcześniej już obejmując dowództwo nad armią nie pytając o zezwolenie Ramzesa, będącego wówczas (co najmniej tytularnym) Królem Górnego i Dolnego Egiptu. Od końca jego pontyfikatu w Egipcie rozpoczyna się okres wyraźnej dwuwładzy. Północą władają królowie założonej w Tanis przez Smendesa XXI dynastii, a na południu niepodzielną władzę sprawują arcykapłani Amona. Okres władzy Pianchiego jest jednym z okresów w dziejach Egiptu, o których niewiele wiadomo. Niepewne są lata jego pontyfikatu, jak również jego rodowód. Informacją pewną natomiast jest to, iż swego syna Pinodżema ożenił z córką Ramzesa XIHenuttaui II. Zbigniew E. Szafrański – polski egiptolog, kierownik polsko-egipskiej misji archeologiczno-konserwatorskiej świątyni Hatszepsut w Deir el-Bahari z ramienia Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego w Kairze.

    Skrytka-grobowiec, znajdujący się na południe od świątyni Hatszepsut w dolinie Deir el-Bahari, w Tebach Zachodnich. Pierwotnie głęboki skalny grobowiec wykuty dla królowej Inhapi, jednej z małżonek królewskich z czasów XVII dynastii. Grobowiec urządzony w czasach XXI dynastii przez kapłanów pod przewodnictwem Pinodżema II (później również tam pochowanego). Nodżmet (także Nedżemet, egip. Słodka) - królowa egipska, żona króla-arcykapłana Herhora, który władał Górnym Egiptem pod koniec XX dynastii.

    Sekenenre Tao II lub Ta’o – zwany Walecznym – faraon, władca starożytnego Egiptu z XVII dynastii tebańskiej, z czasów końca Drugiego Okresu Przejściowego. Syn Senachtenre Tao I i królowej Tetiszeri. Panował prawdopodobnie w latach 1592-1556 p.n.e. lub 1558-1554 p.n.e., lub 1545-1540 p.n.e. Władał ośmioma nomami Górnego Egiptu od Elefantyny po Abydos. Jego Wielką Małżonką była Ahhotep I, ze związku z którą urodzili się jego synowie, Ahmose-Sipair oraz następcy: Kamose i Ahmose. Uważany za władcę, który rozpoczął walki z Hyksosami, a tym samym rozpoczął proces wyzwalania Dolnego Egiptu spod ich władzy, a co za tym idzie, proces zjednoczenia kraju. Został pochowany w Królewskiej Nekropoli w Dra Abu al Naga. W czasach rabunków królewskich nekropolii za Ramzesa IX, mumia władcy została przeniesiona do skrytki DB-320 w Deir el-Bahari. Faraon został zamordowany lub co bardziej prawdopodobne, zginął w walce na co mogą wskazywać ślady ran na jego głowie. W 1886 roku Gaston Maspero, podczas badania mumii stwierdził, że co najmniej cztery rany na głowie mogły być śmiertelne. Ciało króla zostało zabalsamowane pospiesznie (prawdopodobnie w miejscu śmierci), po czym przewiezione na miejsce wiecznego spoczynku w Tebach Zachodnich, w Dra Abu al-Naga. Mumie króla odnaleziono w skrytce DB-320 w Deir el-Bahari. Ramzes VIII - faraon, władca starożytnego Egiptu z XX dynastii, z okresu Nowego Państwa. Prawdopodobnie panował w latach 1126-1125 p.n.e. lub 1126-1124 p.n.e. Jest władcą, o którym właściwie nic nie wiadomo. Być może był synem Ramzesa III i jego nieznanej żony. Prawdopodobnie był jednym z młodszych synów królewskich, dla którego nie przewidywano sukcesji, jednakże w wyniku wymierania jego starszych braci odziedziczył władzę. Nie odnaleziono żadnej steli wymieniającej imię tego władcy, a jedyną wzmianką o jego imieniu jest lista książąt, synów Ramzesa III, wykuta na ścianach świątyni w Medinet Habu, w Tebach Zachodnich. Jak dotąd nie odnaleziono (jeśli istnieje) grobowca Ramzesa VIII. Być może jest nim KV 19, uważany za grobowiec jednego z synów Ramzesa IX. Istnieje również hipoteza, mówiąca że grobowiec ów czeka gdzieś w Dolinie Królów na swego odkrywcę.

    Mentuhotep III – faraon – władca starożytnego Egiptu, z XI dynastii tebańskiej. Panował w latach 1995-1983 p.n.e. lub 2010-1998 p.n.e.. Syn Mentuhotepa II i kontynuator jego polityki. Podczas swojego panowania, w celu ochrony przed plemionami semickimi, odbudował system twierdz położony we wschodniej części delty Nilu. W 8. roku panowania wysłał ekspedycję do krainy Punt. Grobowiec swój budował w Deir el-Bahari, nieopodal kompleksu grobowego swego ojca. Ze względu na krótki okres panowania (12 lat) nie zdążył dokończyć budowli. Ineni, egipski architekt i wysoki urzędnik państwowy w czasach XVIII dynastii, zaangażowany w ważne projekty budowlane za panowania faraonów Amenhotepa I, Totmesa I, Totmesa II i koregencji Hatszepsut i Totmesa III. Do najbardziej znanych projektów kierowanych przez Ineniego należą rozbudowa świątyni w Karnaku (gdzie zbudował m.in. alabastrową kaplicę dla świętej barki Amona) i budowa pierwszego grobowca w Dolinie Królów. W czasie panowanie królowej Hatszepsut stracił na znaczeniu kosztem Senenmuta, jakkolwiek w dalszym ciągu był angażowany przez rodzinę królewską. Znalazło to odzwierciedlenie w inskrypcjach na stelach z jego grobowca. Prawdopodobnie ze względu na poważanie dla niego imię Hatszepsut nie zostało usunięte z jego grobowca podczas panowania Totmesa III.

    Metropolitan House: Metropolitan House - dom w Tebach Zachodnich w Egipcie, wybudowany w 1912 roku na zboczu niewielkiego wzgórza Chocha ograniczającego Assasif od południa. Dom powstał w bardzo krótkim czasie na potrzeby misji Metropolitan Museum of Art z Nowego Jorku. W fundamentach Metropolitan House do dziś można spotkać dekorowane bloki z grobowców lub świątyń. W ciągu ostatnich 40 lat dom częściej nazywany jest beit Bulandi (arab. "dom polski"). Stacjonują w nim polskie misje badawcze pracujące nad rekonstrukcją świątyni Hatszepsut w Deir el-Bahari.

    Senenmut - Syn Mut (również : Senemut lub Senmout), wysoki urzędnik w Starożytnym Egipcie. Zaufany sługa królowej Hatszepsut, dla której wybudował między innymi świątynię grobową w Deir el-Bahari.

    Iuput I (Juput I) – władca starożytnego Egiptu z XXIII dynastii libijskiej, z czasów Trzeciego Okresu Przejściowego. Rezydował w Tebach. Być może syn i koregent Padibasteta. Według J.v Beckeratha władzę sprawował w latach 816-800 p.n.e. Według K.A. Kitchena był niewiele znaczącym władcą w Tebach w czasie panowania Padibasteta. 2. rok jego panowania wzmiankowany na zapisach nilometru w Karnaku, z 16. roku panowania Padibasteta. Znane jest również imię jego żony. Była nią Tentkat. Helena Dunicz-Niwińska (ur. 1915 w Wiedniu) – polska skrzypaczka, tłumaczka literatury z zakresu historii muzyki poważnej oraz autorka wspomnień wojennych.

    Pinodżem I – wielki kapłan Amona oraz faraon, władca starożytnego Egiptu z czasów początku Trzeciego Okresu Przejściowego, tytularny król Górnego i Dolnego Egiptu, syn wielkiego kapłana i wodza armii Pianchiego i Hereret II. Jego pierwszą małżonką została córka Ramzesa XIDuathathor Henuttaui II, ze związku z którą narodzili się jego następcy Mencheperre oraz Psusennes I. Mogło to wskazywać na dążenie do uprawomocnienia jego władzy poprzez wykazanie ciągłości dynastii. Ze związku z drugą małżonką, Isetemachbit I narodzili się dwaj jego synowie - następcy; Masaharta i Dżedchonsuiufanch. Władzę kapłańską w Tebach sprawował w latach 1070–1055 p.n.e. po czym przekazał ją swemu synowi Masaharcie, sam przyjmując tytulaturę królewską, obejmując władzę jako król Górnego i Dolnego Egiptu. W rzeczywistości podlegał mu jedynie Górny Egipt. Na północy władzę sprawował Smendes I, a jego zwierzchnictwo nad całym obszarem Obydwu Krajów – przynajmniej w czasie pontyfikatu Pinodżema – wydaje się być niepodważalne. Lata liczono bowiem latami jego panowania, a nie Pinodżema. Około 16. roku panowania Smendesa Pinodżem przyjął tytuł królewski. Jako król Górnego i Dolnego Egiptu panował od 1054–1032 roku p.n.e. Nadal jednak lata liczono latami panowania Smendesa, co wskazuje na dalsze poszanowanie jego zwierzchnictwa. Był to zatem układ władzy polegający na uzurpowaniu sobie uprawnień władzy królewskiej przy jednoczesnym poszanowaniu zwierzchnictwa prawowitego władcy. Faraon sprawował władzę, podlegając jednocześnie woli Amona, wyrażanej poprzez jego wyrocznię, której rzecznikiem był wielki kapłan. Po koronacji imiona Pinodżema zapisywano w kartuszach, a pojawiły się one w wielu miejscach Egiptu: w Tebach, Koptos, Abydos, jak również w Tanis, co niezbicie dowodzi związkowi pomiędzy Amonem z Tanis i jego wielkim kapłanem, którym był Smendes, z Amonem tebańskim i osobą Pinodżema. Irena Pomorska (ur. 10 września 1933, zm. 9 stycznia 2008) – polski egiptolog, uczestniczka badań wykopaliskowych w Tell Atrib, Aleksandrii, Dolinie Królów i Deir el-Bahari. Pracownik Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej i Zakładu Egiptologii UW. Członkini International Associacion of Egyptologists, Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Miłośników Kaktusów oraz opiekun Banku Nasion PTMK.

    Muzeum Petriego, właściwie Muzeum Archeologii Egipskiej Petriego (ang. Petrie Museum of Egyptian Archeology) – muzeum historii starożytnej Egiptu noszące imię angielskiego egiptologa prof. Williama Flindersa Petriego. Jest muzeum uniwersyteckim pod pieczą Instytutu Archeologii Uniwersytetu College London (UCL) w Londynie. Amenemnesu – władca starożytnego Egiptu, z czasów Trzeciego Okresu Przejściowego, z XXI dynastii. Najstarszy syn Smendesa I I i Tentamon II, córki Ramzesa XI. Prawdopodobnie współrządził ze swym młodszym, przyrodnim bratem Psusennesem I. Niewiele jest świadectw mówiących o dokonaniach tego władcy. Rządy sprawował około 4 lat. Rezydował w Tanis, które za jego panowania zaczęło odgrywać znaczącą rolę, rozrastając się do roli metropolii. Głównym ośrodkiem stała się świątynia Amona-Ra, która z czasem osiągnęła znaczenie równe świątyniom Amona w Tebach, stając się miejscem pochówku władców tanickich. W okresie rządów Amenemnesu w Tanis, w Tebach rozpoczął się pontyfikat Mencheperre.

    Ahmose-Sitamun (również Sitamun), księżniczka egipska z XVIII dynastii, córka faraona Ahmose. Jej statua znajduje się przed 8. pylonem w Karnaku. Mumia została znaleziona w schowku DB-320 w Deir el-Bahari.

    Dodano: 13.01.2010. 18:59  


    Najnowsze