• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wystawa I Warszawa nie zawiodła - w rocznicę Bitwy Warszawskiej

    13.08.2010. 20:18
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Fotografie, dokumenty, mapy i fragmenty wspomnień z okresu Bitwy Warszawskiej, pochodzące z placówek muzealnych i z zasobów prywatnych, znalazły się na plenerowej wystawie "I Warszawa nie zawiodła". Ekspozycja jest czynna od 12 sierpnia na stołecznym Krakowskim Przedmieściu.

    Wystawa "I Warszawa nie zawiodła" poświęcona jest przede wszystkim Bitwie Warszawskiej w 1920 r. oraz roli stolicy w zmaganiach wojsk polskich z Armią Czerwoną. "W ciężkich dniach decydującej o losach kraju bitwy, stolica Polski dokonała wielkiego wysiłku wspierając walczących w obronie ojczyzny żołnierzy. Warszawa zmobilizowała prawie jedną czwartą ogółu ochotników, w znacznej mierze uczniów i harcerzy. Stała się nie tylko oparciem dla władz centralnych, w tym rządu, Rady Obrony Państwa, ale też głównym ośrodkiem formowania oddziałów Armii Ochotniczej" - mówił obecny na otwarciu ekspozycji jej autor Andrzej Stawarz.

    Jak przypomniał, samorząd miejski wraz z prawie czterema tysiącami wolontariuszy zorganizował Straż Obywatelską, która dbała o zabezpieczenie obiektów publicznych, w tym strategicznych. "Liczne organizacje i stowarzyszenia działały na rzecz wojska, poprzez opiekę nad rannymi w szpitalach, zbiórki żywności i odzieży dla żołnierzy oraz uchodźców, którzy zdołali schronić się w mieście przed nadciągającym wrogiem" - dodał Stawarz.

    Tytuł wystawy nawiązuje do wypowiedzi Józefa Piłsudskiego, zacytowanej przez "Kurier Poranny" 23 maja 1921 roku. "Warszawa swoją postawą, spokojem i wiarą ułatwiła żołnierzowi zadanie i pomogła w zwycięstwie. Bowiem walka o Warszawę, walka o miasto - była rzeczą najtrudniejszą, gdyż o zwycięstwie stanowiło tu zachowanie się obywateli. I Warszawa nie zawiodła" - powiedział wówczas marszałek.

    Twórcy wystawy wykorzystali różnorodne materiały archiwalne, w tym fotografie dowódców oraz żołnierzy-ochotników, zdjęcia grupowe pododdziałów oraz działań na froncie, obwieszczenia, odezwy, plakaty propagandowe (zarówno polskie, jak i rosyjskie), a także mapy poszczególnych bitew i ukazujące sytuację na froncie pod Warszawą. Znaczna część fotografii i dokumentów ukazuje również sytuację w stolicy w lipcu i sierpniu 1920 roku, prowadzenie zaciągu ochotników, opiekę nad rannymi, obóz dla uchodźców na Powązkach, szkolenie ochotników czy wymarsz oddziałów na front.

    Prezentowane na wystawie materiały w znacznej części są publikowane po raz pierwszy. Stanowią one efekt odpowiedzi mieszkańców m.in. stolicy na apel ogłoszony przez Archiwum Państwowe m.st. Warszawy. Dzięki ofiarodawcom widzowie mogą zobaczyć twarze mało znanych ochotników, unikatowe dokumenty związane z obroną Warszawy, a także zapoznać się z fragmentami niepublikowanych wcześniej dzienników i wspomnień, przybliżających nie tylko przebieg walk, ale także stan ducha żołnierzy.

    Materiały na wystawę zostały udostępnione przez Narodowe Archiwum Cyfrowe, Archiwum Państwowe m.st. Warszawy, Archiwum Państwowe w Krakowie, Archiwum Państwowe w Łodzi, Instytut Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku (za pośrednictwem Narodowego Centrum Kultury), Muzeum Wojska Polskiego, Muzeum Niepodległości, Centralne Archiwum Wojskowe, Oficynę Wydawniczą RYTM oraz osoby prywatne.

    Wystawa została zorganizowana w 90. rocznicę bitwy warszawskiej przez Naczelną Dyrekcję Archiwów Państwowych, Archiwum Państwowe m.st. Warszawy, Narodowe Centrum Kultury i Stołeczną Estradę. AKN

    PAP - Nauka w Polsce

    abe/ gma/bsz

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Kronika Warszawy – magazyn wydawany przez Archiwum Państwowe m.st. Warszawy i Stowarzyszenie Przyjaciół Archiwum Państwowego m.st. Warszawy. Obecnie ukazuje się co pół roku. Zajmuje się tematyką warszawską – kulturą, historią, zabytkami stolicy, archiwaliami. Odnotowuje ważniejsze wydarzenia, imprezy kulturalne, wystawy (dział Kronika wydarzeń), wymienia opublikowane wydawnictwa o Warszawie (dział Biblioteka warsawianów), zamieszcza recenzje, informuje o śmierci osób zasłużonych dla miasta. Archiwum Akt Nowych, AAN – archiwum państwowe z siedzibą w Warszawie. Jest jednym z trzech polskich archiwów państwowych o charakterze centralnym obok Narodowego Archiwum Cyfrowego i Archiwum Głównego Akt Dawnych. Narodowe Archiwum Cyfrowe, NAC – centralne archiwum państwowe z siedzibą w Warszawie, powstałe 8 marca 2008 wskutek przekształcenia istniejącego od 1955 roku Archiwum Dokumentacji Mechanicznej. Siedzibą Narodowego Archiwum jest kompleks budynków przy ulicy Hankiewicza 1, współdzielony z Archiwum Akt Nowych.

    Archiwum Skarbowe w Warszawie – archiwum państwowe w Warszawie założone 2 lipca 1871 r. jako Archiwum Akt Dawnych byłego Zarządu Finansowego Królestwa Polskiego (później utrwaliła się nazwa „Archiwum Skarbowe”). Archiwum powstało w celu przechowywania akt po zlikwidowanej w 1867 r. Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu Królestwa Polskiego, która już wcześniej przechowywała akta skarbowe z okresu Księstwa Warszawskiego oraz z okresu staropolskiego. Archiwum Oświecenia w Warszawie – archiwum państwowe w Warszawie powstałe w 1915 r. do opieki nad pozostawionym archiwum rosyjskiego Okręgu Naukowego Warszawskiego. Po I wojnie światowej archiwum weszło do polskiej sieci archiwalnej pod nazwą Archiwum Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, od 1936 r. Archiwum Oświecenia Publicznego.

    Archiwum Państwowe m.st. Warszawy – instytucja państwowa, której funkcją jest gromadzenie, przechowywanie i udostępnianie materiałów archiwalnych z obszaru m.st. Warszawy i Mazowsza. Archiwum Państwowe w Poznaniu – archiwum państwowe w Poznaniu utworzone w 1919 w oparciu o niemieckie archiwum państwowe (Staatsarchiv Posen) utworzone w 1869.

    Archiwum Państwowe w Łodzi - jest to instytucja państwowa zajmująca się gromadzeniem, przechowywaniem, opracowywaniem i udostępnianiem materiałów archiwalnych. Archiwum Państwowe w Łodzi posiada Oddział Zamiejscowy w Sieradzu. Archiwum Państwowe w Poznaniu – pierwsze archiwum w Poznaniu powstało w 1869 r. (Staatsarchiv Posen) jako placówka pruskiej sieci archiwów prowincjonalnych. Gromadziło księgi sądów grodzkich i ziemskich z okresu staropolskiego, akta i dokumenty ze skasowanych klasztorów oraz akta po zlikwidowanych urzędach pruskich.

    Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie (AGAD) – archiwum państwowe w Warszawie założone 2 września 1808 jako Archiwum Ogólne Krajowe (następnie Archiwum Główne Królestwa Polskiego w latach 1816-1889, później, do 1918 r. Warszawskie Archiwum Główne Akt Dawnych Królestwa Polskiego i od 1918 r. Archiwum Główne Akt Dawnych). Aktualną siedzibą AGAD jest Pałac Raczyńskich mieszczący się na ul. Długiej 7 w Warszawie.

    Materiały archiwalne (archiwalia) – są to, zgodnie z polskim prawem archiwalnym, dokumenty przechowywane wieczyście, oznaczane symbolem kategorii archiwalnej "A"; materiały archiwalne powstają m.in. w jednostkach organizacyjnych wytypowanych i znajdujących się pod nadzorem właściwego archiwum państwowego. Zgodnie z Ustawą archiwa państwowe mają prawo objąć nadzorem jedynie państwowe jednostki organizacyjne. Przy obejmowaniu nadzorem archiwalnym jednostek organizacyjnych uwzględniany jest m.in.: rodzaj jednostki organizacyjnej, przedmiot i charakter jej działalności, znaczenie dla regionu lub kraju. W momencie objęcia nadzorem archiwum państwowego jednostka taka staje się wytwórcą materiałów archiwalnych.

    ZoSIA (Zintegrowany System Informacji Archiwalnej) – system informatyczny wdrażany w polskich archiwach państwowych, realizowany przez Narodowe Archiwum Cyfrowe. Archiwum Akt Dawnych w Warszawie (AAD) – archiwum państwowe w Warszawie założone 15 czerwca 1867 r. w celu przechowywania akt po zlikwidowanych urzędach administracji centralnej, głównie Rady Stanu i Rady Administracyjnej.

    Dodano: 13.08.2010. 20:18  


    Najnowsze